Bevordering arbeidsparticipatie van langdurig werkloze 50-plussers

Ondanks een krappe arbeidsmarkt blijven werkzoekende 50-plussers moeilijker aan werk komen dan jongeren waardoor zij vaker langdurig werkloos worden. Daarom heeft SEOR onderzoek gedaan naar hoe de arbeidsparticipatie van langdurig werkloze 50-plussers gestimuleerd kan worden. Er is in kaart gebracht welke beleidsmaatregelen eerder of in andere landen effect hebben gehad, en er is veldwerk verricht onder werkgevers, langdurig werkloze 50-plussers, en 50-plussers die weer werk hebben gevonden.

Zoals vaak het geval is, ligt de oplossing niet bij één specifieke maatregel, maar bij een samenhangend geheel van acties waarin gezondheid, scholing, ondersteuning en beeldvorming centraal staan. En waarin zowel de langdurig werkloze 50-plussers als werkgevers en beleidsmakers hun verantwoordelijkheid moeten nemen.

Gezondheid (‘fit for the job’) is een basisvoorwaarde: zowel voor de inzetbaarheid van werkzoekenden als voor de bereidheid van werkgevers om hen aan te nemen. Tegelijkertijd kan langdurige werkloosheid de gezondheid verder onder druk zetten, waardoor een vicieuze cirkel ontstaat. Daarnaast blijkt scholing een bewezen effectief middel om de kans op werk te vergroten, maar nemen 50-plussers hier relatief weinig aan deel. Ook externe ondersteuning bij de loopbaanoriëntatie en in het sollicitatieproces vergroot de kansen. Daarbij gebruik maken van meerdere kanalen en het persoonlijke netwerk helpen. Als de werkloosheid te lang duurt helpt het ook om concessies te doen qua functies en sectoren en qua arbeidsvoorwaarden.

Daarnaast is de aandacht voor beeldvorming over werkzoekende 50-plussers in Nederland onvoldoende structureel. De geïnterviewde werkgevers noemen weliswaar voordelen van 50-plussers (levenservaring, sterke arbeidsethos en hoge loyaliteit aan werkgever) en zien ook nadelen (mindere fysieke inzetbaarheid en digitale vaardigheden), maar dit leidt vooralsnog niet tot meer kansen voor langdurig werkloze 50-plussers. We moeten ons meer bewust worden van de voordelen en het arbeidspotentieel van ouderen: “een 55-jarige is nog maar liefst 12 jaar inzetbaar“.